گۆڕستانی وادی السلام

گۆڕستانی وادی السلام یەکێکە لە گۆڕستانە گرنگەکان بۆ موسڵمانانی شیعە، دەکەوێتە شاری نەجەف ئەلئەشرەف.

بە گەورەترین گۆڕستان دادەنرێت لە جیهاندا، بە نزیکەیی شەش ملیۆن گۆڕی تێدایە. لە لیستی میراتی جیهانیدا تۆمارکراوە و ڕووبەرەکەی نزیکەی ٦.٠١ کیلۆمەتر چوارگۆشەیە و ساڵانە ملیۆنان سەردانیکەری بۆ خۆی ڕادەکێشێت.

گۆڕستانەکە لە نزیک ئەو مەزارگەیە کە دەگەڕێتەوە بۆ عەلی کوڕی ئەبی تالیب، لە باشوورەوە هاوسنوورە لەگەڵ مەزارگە بەرزەکەی و شەقامی ناسراو بە شەقامی عەلی کوڕی ئەبی تالیب، لە ڕۆژهەڵاتەوە بە ڕێگای نەجەف کە بەرەو کەربەلا درێژدەبێتەوە، لە باکوورەوە بە گەڕەکی ئەندازیاران و لە ڕۆژئاواشەوە لە دەریای نەجەفی کۆن کۆتایی دێت.

هەندێک سەرچاوە ئاماژە بەوە دەکەن کە ناوەکە دەگەڕێتەوە بۆ خودی پێغەمبەر - یان تەنانەت فریشتە جبریل - ناوهێنانی ئەم شوێنە، واتە هەرکەسێک لێرە بنێژرێت لە ئازار و حسابکردنی کایەی نێوان (بەرزاخ) ڕزگاری دەبێت. شێخ ئەلکولەینی لە حەبا الارانی لە فەرماندەی ئیماندارانەوە گێڕانەوەیەکی گواستوەتەوە کە ناوی "وادی السلام" (دۆڵی ئاشتی) وەک ناوی ئەم گۆڕستانە دەرکەوتووە.

مێژوونووس حەسەن عیسا ئەلحەکیم ئاماژە بەوە دەکات کە گۆڕستانەکە دوای ناشتنی ئیمام عەلی کوڕی ئەبی تالیب لە نەجەف دامەزراوە، ئەمەش ئاماژەیە بۆ ئەوەی پێشتر خەڵک مردووەکانیان لە گۆڕستانێکدا بە ناوی ئەلثوییە بە خاک دەسپێرن. کاتێک ئیمام عەلی بەخاک سپێردرا، خەڵک خۆیان لە الثاویە بەدوور گرت و لە نزیکەوە دەستیان کرد بە ناشتن.

گۆڕستانی وادی السلام جیادەبێتەوە بەوەی کە پاشماوەی ملیۆنان موسڵمان و دەیان زانا و پیرۆز و گۆڕی پاشاکانی ئەلحیرە لەخۆدەگرێت. دەوترێت گۆڕی هەندێک پێغەمبەری تێدایە، وەکو پێغەمبەری خودا ساڵح و هود.

هەروەها چەندین جۆری گۆڕ و گۆڕی نزم و گۆڕی بەرزی تێدایە وەک تاوەر و گۆڕستانی خێزان لەناو ژووری تایبەتدا و پاشماوەی مردووەکان لە ژوورە ژێرزەمینییەکان کە بە پلیکانە دەگاتە ئەوێ.

ڕۆژانە لەنێوان 200 بۆ 250 تەرم لەوێ دەنێژرێن، هەروەها ناتوانرێت ڕووپێوی تەواو بکرێت بەهۆی ڕووبەرە فراوانەکەیەوە، کە لە ناوچەکەی نزیک مەزارگەی ئیمام عەلیەوە بەرەو باشوور درێژدەبێتەوە تا دەگاتە ناوچەیەکی فراوان لە باکوورەوە بەرەو پارێزگای کەربەلا.

بەدرێژایی ساڵان، گۆڕستانی وادی ئەلسەلام هاتووە بۆ گێڕانەوەی هەموو ئەو کارەساتانەی کە بە عێراقدا تێپەڕیون، سەرەتا لە شەڕی ئێران لە نێوان ساڵانی ١٩٨٠ بۆ ١٩٨٨ دەستپێدەکات، لە ڕێگەی هێرشی ئەمریکاوە، شەڕە تائیفیەکان، دڕندەییەکانی ڕێکخراوی دەوڵەتی ئیسلامی، و قوربانیانی پەتای کۆڤید.

خەڵکێکی زۆر کە لە شارە جۆراوجۆرەکانی عێراقەوە دێن و لە سەرانسەری جیهانەوە مردووەکانیان دەهێنن بۆ ئەوەی لە نزیک مەزارگەی عەلی کوڕی ئەبی تالیب لە نەجەف بنێژرێن. تەنانەت خێزانەکان هەزاران دۆلار خەرج دەکەن بۆ گواستنەوەی پرسەی ئازیزانیان لە ئەمریکا و وڵاتانی ئەوروپا و ناوچە جیاجیاکانی جیهانەوە بۆ ئەوەی لە وادی ئەلسەلام بنێژرێن، بەو باوەڕەی کە هەرکەسێک لەم زەویەدا بنێژرێت، ئازاری گۆڕەکەی سووک دەبێت.